Alle soorten › Steltloperachtigen › Meeuwen, sterns en schaarbekken › Zuid-Amerikaanse visdief

Zuid-Amerikaanse visdief | Sterna hirundinacea

South American Tern | Gaviotín sudamericano | Trinta-réis-de-bico-vermelho

De Zuid-Amerikaanse visdief is een forse stern met een rode snavel van de kusten van het zuiden van Zuid-Amerika, van Peru en Brazilië tot Vuurland. Hij broedt in kolonies op rotsen en eilanden en foerageert in het gidsgebied in het koele water van de Humboldtstroom. Langs de kust van Peru is hij het hele jaar aanwezig; soms zwerft hij noordwaarts tot in Ecuador.

Zuid-Amerikaanse visdief (Sterna hirundinacea)
Foto: lwolfartist — CC BY 2.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Een schel kiyerr en een korte kip, wat lager en ruwer dan bij de visdief; in de kolonie een voortdurend gekrijs.

Luister: ZangXC927125

Opname: JAYRSON ARAUJO DE OLIVEIRA — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

41–43 cm, een forse stern met een vrij zware, licht gebogen, rode snavel, rode poten en een diep gevorkte staart met lange buitenste pennen. In broedkleed zijn de kap zwart en de wangen wit, en is de rest van het lichaam licht blauwgrijs, met een grijze waas over de onderdelen; de buitenste handpennen hebben donkere buitenvlaggen. Buiten de broedtijd is het voorhoofd wit of wit gespikkeld, met een zwarte achterkruin, en is de snavel doffer rood, soms met een donkere punt. Jonge vogels hebben donkerbruine bandering op mantel en vleugeldekveren, een donkere kruin en een zwartachtige snavel. De seksen zijn gelijk.

Verwarrings­soorten

De visdief Sterna hirundo is kleiner, met een dunnere snavel die in broedkleed een zwarte punt heeft, en in winterkleed een donkere band op de voorvleugel en een zwarte snavel. De noordse stern Sterna paradisaea is kleiner, met een kortere snavel, zeer korte poten en doorschijnende handpennen. De koningsstern Thalasseus maximus is groter, met een oranje snavel en een kuif. De incastern Larosterna inca is donker leigrijs met witte, gekrulde snorveren.

Leefgebied

Rotsige en zandige kusten, eilanden, baaien en riviermondingen; foerageert dicht onder de kust boven koel zeewater, waar hij van enige hoogte duikt naar kleine scholvis zoals ansjovis. Broedt in kolonies op rotsen, kliffen en eilanden; het nest is een kuiltje in de grond of tussen stenen.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

In Peru langs de hele kust en op de kusteilanden; broedt plaatselijk. In Ecuador een zeldzame gast langs de kust, vooral in de zuidelijke winter. Ontbreekt in Colombia, Bolivia en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied langs de kust van Chili en van het zuidoosten van Brazilië via Uruguay en Argentinië tot Vuurland en de Falklandeilanden; buiten de broedtijd zwerven vogels noordwaarts langs beide kusten.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Langs de kust van Midden- en Zuid-Peru, bijvoorbeeld rond het schiereiland Paracas, zitten vogels vaak op rotsen en pieren tussen andere zeevogels; daar kun je ze vergelijken met visdieven en incasterns.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. Kolonies zijn gevoelig voor verstoring en voor het rapen van eieren, en het broedsucces daalt in El Niño-jaren wanneer de visstand instort.

Wetenschappelijke naam

Sterna hirundinacea | Lesson, 1831

Lesson beschreef de soort in 1831 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Sterna werd in 1758 ingevoerd door Linnaeus. De geslachtsnaam komt van Oudengels stearn, een woord voor een stern; de Friezen hadden een vergelijkbaar woord. De soortnaam komt van Latijn hirundo, 'zwaluw', met -aceus, 'lijkend op'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Santa Catarina, Brazilië.