Alle soorten › Zangvogels › Troepialen › Zwartkopsoldatenspreeuw
Zwartkopsoldatenspreeuw | Leistes militaris
Red-breasted Meadowlark | Pastorero pechirrojo | Polícia-inglesa-do-norte
De zwartkopsoldatenspreeuw is een kleine troepiaal van natte graslanden en weiden in het laagland. Het mannetje is zwart met een scharlakenrode keel en borst en zingt in een korte baltsvlucht boven het gras. De soort breidt zich uit met de ontbossing en vestigt zich in nieuw aangelegde weiden.
Geluid
Het mannetje zingt vanaf een paaltje of tijdens een korte vlucht omhoog, waarna het met gespreide vleugels neerdaalt: een kort, droog voorspel gevolgd door een zoemend, gerekt tsjiieeee. De roep is een droog tsjek.
Opname: JAYRSON ARAUJO DE OLIVEIRA — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
17–19 cm, met een spitse, vrij lange snavel en een korte staart. Het mannetje in broedkleed is zwart, met een scharlakenrode keel, borst en bovenbuik en een rode vleugelboeg; vers geruide mannetjes hebben bruine veerranden, die de zwarte delen gestreept doen lijken en de rode borst deels bedekken. Het vrouwtje is geelbruin met zwarte strepen op kop en bovendelen, een lichte kruinstreep en wenkbrauw, en een lichte onderkant met een rozige zweem op borst en buik. Jongen lijken op het vrouwtje.
Verwarringssoorten
Bij de witbrauwtroepiaal Leistes superciliaris uit het oosten van Bolivia heeft het mannetje een witte wenkbrauw achter het oog; de vrouwtjes van beide soorten lijken sterk op elkaar. De Peruaanse weidespreeuw Leistes bellicosus leeft ten westen van de Andes en is groter, met een langere snavel en een witte wenkbrauw. Vrouwtjes van de bobolink Dolichonyx oryzivorus zijn kleiner, met een korte, kegelvormige snavel en een warm geelbruine onderkant zonder rood.
Leefgebied
Natte en droge graslanden, weiden, savannen, rijstvelden en ruigten in ontboste gebieden in het laagland, plaatselijk tot ongeveer 1500 m in de dalen. Zoekt op de grond naar insecten en zaden. Het nest is een kom van gras op de grond, verborgen in een graspol.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Colombia in het laagland van het noorden en in de llanos ten oosten van de Andes, en plaatselijk in de Magdalenavallei en ten westen van de Andes, waar hij zich uitbreidt. In Ecuador in het oostelijk laagland, waar hij zich langs wegen en in nieuwe weiden uitbreidt. In Peru in het oostelijk laagland, plaatselijk in savannen en ontboste gebieden. In Bolivia in de savannen en graslanden van het noorden en oosten. Ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied van Costa Rica en Panama tot Venezuela, de Guyana's en het Amazonegebied van Brazilië.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Kijk in natte weiden en savannen naar mannetjes die zingen vanaf paaltjes of boven het gras opvliegen; het rood van de borst steekt af tegen het groene gras.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. De soort breidt zich uit door de omzetting van bos in weiland.
Wetenschappelijke naam
Leistes militaris | (Linnaeus, 1758) (GBIF: Sturnella militaris)
Linnaeus beschreef de soort in 1758 als E[mberiza] militaris; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Leistes werd in 1825 ingevoerd door Vigors. De geslachtsnaam komt van Grieks lēistēs, 'rover' of 'plunderaar'. De soortnaam is Latijn militaris, 'militair, soldaten-', van miles, 'soldaat'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Suriname.