Alle soorten › Steltloperachtigen › Meeuwen en sterns › Kleine noddy
Kleine noddy | Anous tenuirostris
Lesser Noddy | Tiñosa Picofina
De kleine noddy is een tengere, donkere stern van de westelijke Indische Oceaan met een opvallend lichte, grijze kap. Vrijwel de hele wereldpopulatie broedt op een handvol eilandengroepen; in zuidelijk Afrika is hij een zeldzame dwaalgast, meestal door een cyclone aangevoerd.
Geluid
Op zee zelden te horen. In kolonies een droog, ratelend churr en een zacht, kraaiend geluid.
Opname: Ross Gallardy — CC BY-NC-SA 4.0 · omgezet naar mono · xeno-canto
Herkenning
Ongeveer 32 cm, een kleine, slanke noddy met smalle vleugels en een wigvormige staart. Het verenkleed is donker grijsbruin, iets donkerder dan bij de noddy, met een lichtgrijze tot grijswitte kruin en achterkop die scherp afgegrensd zijn tegen de donkere hals en teugel; een wit halvemaantje onder het oog. De ondervleugel is egaal donker, zonder lichtere dekveren. De snavel is zwart, lang en opvallend dun en recht. Seksen gelijk; jonge vogels hebben een iets minder contrasterende kap.
Verwarringssoorten
De noddy (Anous stolidus) is groter en forser, met een kortere, dikkere, licht gebogen snavel, een witter voorhoofd dat geleidelijk in de grijze achterkop overgaat, lichtere ondervleugeldekveren en een tragere, zwaardere vlucht. Jonge bonte sterns (Onychoprion fuscatus) zijn groter, hebben een gevorkte staart, lichte stippen op de bovendelen en een lichte buik.
Leefgebied
Warme, tropische oceaan. Foerageert vaak in grote groepen boven scholen roofvissen, dichter bij de eilanden dan de noddy. Broedt in kolonies in bomen en struiken, waar het nest van bladeren en zeewier met uitwerpselen tot een platform wordt gekit.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van zuidelijk Afrika.
Verspreiding en trek
In het gebied een dwaalgast voor de kust van Mozambique en KwaZulu-Natal, meestal na cyclonen in het Kanaal van Mozambique; slechts een klein aantal waarnemingen. Broedt op de Seychellen, de Malediven en de Chagos-eilanden en daarnaast op de Houtman Abrolhos voor West-Australië; buiten de broedtijd verspreid over de tropische Indische Oceaan.
Hoe en wanneer kijken
Kijk na een cyclone langs de kust van Zululand en Zuid-Mozambique goed naar elke donkere stern tussen de sterns op het strand of boven zee. Een kleine, slanke noddy met lichte kap en dunne snavel is de moeite van een foto waard; de soort is in het gebied zeldzaam genoeg om aangemeld te worden.
Staat van instandhouding
Niet bedreigd. De populatie is groot maar geconcentreerd op weinig eilandengroepen, zodat ze kwetsbaar is voor ingevoerde predatoren, habitatverlies op de broedeilanden en veranderingen in de visstand, onder meer door de tonijnvisserij.
Wetenschappelijke naam
Anous tenuirostris | (Temminck, 1823)
Temminck beschreef de soort in 1823 als Sterna tenuirostris; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Anous werd in 1826 ingevoerd door Stephens. Anous is Grieks voor 'dom, onnozel' — naar de tamheid waarmee noddy's zich door zeelieden lieten benaderen en vangen. tenuirostris komt van het Latijnse tenuis, 'dun, slank', en rostrum, 'snavel' — naar de dunnere snavel dan die van de noddy. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Seychellen.