Alle soorten › Papegaaiachtigen › Halsbandparkieten › Perzikkopagapornis

Perzikkopagapornis | Agapornis roseicollis

Rosy-faced Lovebird | Inseparable de Namibia

De perzikkopagapornis is een klein, gedrongen papegaaitje met een groen lichaam en een roze gezicht en keel, het felst op het voorhoofd. Van huis uit een vogel van het droge, open zuidwesten van Afrika, is hij als kooivogelontsnapping ingeburgerd in de buitenwijken van Phoenix, Arizona, waar de soort rond kunstmatige drinkplaatsen en spouwmuren als nestholte standhoudt.

Perzikkopagapornis (Agapornis roseicollis) — Foto: Alastair Rae — CC BY-SA 2.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Een luid, doordringend en vrijwel voortdurend gepiep, de hele dag door, zowel zittend als in de vlucht. Twee vogels naast elkaar houden een zacht, snel gekwetter aan; alleen bij onraad klinkt een korte, schelle alarmroep.

Luister: VluchtroepXC1101865

Opname: African Bioacoustics Community — CC BY-NC-SA 4.0 · City of Cape Town (near Cape Town), City of Cape Town Metropolitan Municipality, Western Cape, South Africa · xeno-canto

Herkenning

Overwegend groen met een blauwe stuit, en een roze gezicht en keel die naar het voorhoofd en boven het oog het diepst gekleurd zijn. De snavel is hoornkleurig, het oog bruin en de poten grijs. Mannetje en vrouwtje zijn vrijwel gelijk gekleurd en in het veld niet van elkaar te onderscheiden. Jonge vogels hebben een bleker roze gezicht en keel, een groenachtige kruin en een snavel met een bruinige basis.

Verwarringssoorten

Geen andere ingeburgerde papegaai van dit gebied is zo klein en gedrongen met een roze gezicht; de grotere aratinga's en amazones missen die kleur volledig en zijn duidelijk langer van staart of forser gebouwd. Verwarring is het waarschijnlijkst met een ontsnapte kooivogel van een andere Agapornis-soort, die in dit gebied geen ingeburgerde populatie heeft; let dan op de blauwe stuit, die bij de perzikkopagapornis altijd aanwezig is.

Leefgebied

Droog, open bos, halfwoestijn en bergland tot 1600 meter in het oorspronkelijke gebied, altijd in de buurt van water. In dit gebied vooral buitenwijken van Phoenix met palmen en saguaro-cactussen (de grote zuilcactus van de Sonorawoestijn) voor het nest en drinkplaatsen bij zwembaden en tuinen.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld volgens de USNVC — de vegetatie-indeling van de Verenigde Staten en Canada — en CMECS voor zee en kust.

Verspreiding en trek

Zijn oorspronkelijke gebied ligt in het droge zuidwesten van Afrika, van het zuiden van Angola over vrijwel geheel Namibië tot de benedenloop van de Oranjerivier in het noordwesten van Zuid-Afrika; dat valt buiten deze kaart. In Noord-Amerika is hij sinds de jaren tachtig ingeburgerd in en rond Phoenix, Arizona, uit ontsnapte en losgelaten kooivogels; kleinere groepen leven op Maui en Hawaï (het eiland). Trekken doet hij niet: de vogels blijven het hele jaar in dezelfde buurt.

Jaarrond
Winter
Doortrek
donker = kerngebied, licht = dun verspreid

De kaart is een dichtheidsveld en geen ingetekende arealgrens: hij is opgebouwd uit de waarnemingen zelf en houdt zich daarom niet aan staats- of landsgrenzen. Zowel de seizoenskleur als de kleurdiepte komt per hokje uit de tellingen van GBIF (2006–2026), geteld per hokje van 0,7° en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. Elk hokje wordt afzonderlijk in juni–juli, december–januari en de trekmaanden geteld, en krijgt de kleur van het seizoen dat er wint; een hokje heet pas broedvogel of wintervogel als het andere seizoen er bijna leeg is. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Waar en wanneer kijken

Zoek in Phoenix naar nestholtes in spouwmuren, dakpannen en saguaro-cactussen, vooral bij oudere buitenwijken met veel groen; de vogels zijn eerder te horen dan te zien, door hun aanhoudende gepiep. Bij een drinkplaats of voederplank in de tuin komen ze meestal in kleine groepjes tegelijk.

Staat van instandhouding

De soort geldt wereldwijd als niet bedreigd (LC); kunstmatige drinkplaatsen en gebouwen als nestgelegenheid hebben de aantallen in het oorspronkelijke gebied eerder doen toenemen dan afnemen, ondanks vroegere vangst voor de kooivogelhandel. De ingeburgerde populatie bij Phoenix is klein en stabiel, zonder gemelde schade aan landbouw.

Wetenschappelijke naam

Agapornis roseicollis | (Vieillot, 1818)

Vieillot beschreef de soort in 1818 als Psittacus roseicollis; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Agapornis werd in 1836 ingevoerd door Selby en komt van het Griekse agape, 'liefde', en ornis, 'vogel' — vandaar de naam 'onafscheidelijken' die de groep in het Nederlands ook draagt, naar de sterke onderlinge band van een paar. roseicollis is Latijn voor 'met een rozerode hals', naar de kleur van gezicht en keel. Als typelocatie gaf Vieillot 'het binnenland van de Kaap de Goede Hoop' op.