Alle soorten › Stormvogelachtigen › Noordelijke stormvogeltjes › Dwergstormvogeltje
Dwergstormvogeltje | Hydrobates microsoma
Least Storm-Petrel | Paíño menudo
Het dwergstormvogeltje is de kleinste stormvogel ter wereld, niet groter dan een mus, met een korte wigvormige staart in plaats van de gevorkte staart van de meeste verwanten. Hij broedt op eilanden voor de westkust van Mexico en de Golf van Californië, en verschijnt onregelmatig in de nazomer voor de kust van Zuid-Californië.
Geluid
Aan de kolonie, waar hij zich net als zijn verwanten uitsluitend 's nachts vertoont, is hij te horen met korte, hoge piepjes en gorgelende geluidjes vanuit de broedholte. Op zee is hij stil. Zijn aanwezigheid verraadt zich dan alleen aan de snelle, laag over het water schietende vlucht met de diepe, snelle vleugelslag die hem een vleermuisachtig voorkomen geeft.
Voor deze soort is nog geen opname met een geschikte Creative Commons-licentie gevonden; hieronder staat wel waar je op moet letten.
Herkenning
Het kleinste lid van de orde van de buisneuzen: geheel roetzwart, zonder lichte stuit of vleugeltekening, met een korte, wigvormige in plaats van gevorkte staart. De vleugels zijn kort en de vlucht is snel en laag, met diepe, gejaagde slagen die sterk verschillen van het rustige fladderen van de meeste andere stormvogeltjes. Mannetje en vrouwtje zijn gelijk, en het ei is wit met een krans van fijne zwarte spikkels rond een van beide of beide polen.
Verwarringssoorten
Het zwart stormvogeltje is aanzienlijk groter, met een lange, diep gevorkte staart en een trage, diepe vleugelslag, anders dan de snelle vleermuisvlucht van het dwergstormvogeltje. Het Californisch stormvogeltje is eveneens groter en heeft een gevorkte staart en een lichter fladderende vlucht. Met zijn geringe formaat en wigvormige staart is het dwergstormvogeltje binnen zijn verspreidingsgebied zelden lang met een andere soort te verwarren.
Leefgebied
Hij leeft vrijwel zijn hele leven op open, warm zeewater, waar hij kleine planktonkreeftjes en larven van langoesten van het wateroppervlak pikt terwijl hij eroverheen vliegt. Voor het broeden gebruikt hij rotsspleten en korte zelfgegraven holen op onbewoonde eilanden. Kouder water mijdt hij: zijn opduiken in Californië is dan ook gebonden aan warme jaren en warme seizoenen.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld volgens de USNVC — de vegetatie-indeling van de Verenigde Staten en Canada — en CMECS voor zee en kust.
Verspreiding en trek
Hij broedt op Isla San Benito en andere eilanden voor de Pacifische kust van Neder-Californië en in de Golf van Californië. Na het broedseizoen trekt een deel van de vogels noordwaarts; vooral in augustus en september duikt hij dan onregelmatig op voor de kust van Zuid-Californië, in sommige jaren met honderden vogels, in andere vrijwel afwezig. Bij hevige tropische stormen kan hij ver landinwaarts terechtkomen: na orkaan Kathleen in 1976 spoelden honderden dwergstormvogeltjes aan bij de Salton Sea. Na de herfst trekt hij zuidwaarts langs de kust van Midden-Amerika, gewoonlijk tot Panama, een enkele tot in Peru.
- Jaarrond
- Broedvogel (zomer)
- Winter
- Doortrek
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Waar en wanneer kijken
Zoek hem in augustus of september op een pelagische boottocht vanaf Zuid-Californië, het beste in jaren met warm zeewater; zijn geringe formaat en snelle, lage vlucht met diepe vleugelslag maken hem tussen de grotere stormvogeltjes herkenbaar zodra je erop let.
Staat van instandhouding
De IUCN beoordeelt het dwergstormvogeltje als niet bedreigd (LC). Zijn belangrijkste broedeilanden liggen onbewoond en grotendeels vrij van ingevoerde roofdieren, wat zijn kwetsbaarheid beperkt; de precieze omvang en trend van de wereldpopulatie zijn niet goed bekend.
Wetenschappelijke naam
Hydrobates microsoma | (Coues, 1864)
Coues beschreef de soort in 1864 als Halocyptena microsoma, in een geslacht dat alleen voor deze soort werd opgericht; sindsdien is ze elders ondergebracht, vandaar de haakjes om auteur en jaartal. Ze behoort nu tot Hydrobates, samen met de soorten die lang als Oceanodroma bekendstonden. microsoma is Grieks voor 'klein lichaam', naar zijn formaat als kleinste stormvogeltje. De typelocatie is San José del Cabo, Neder-Californië.