Alle soorten › Steltloperachtigen › Strandlopers en snippen
Strandlopers en snippen | Scolopacidae
Sandpipers and allies | Correlimos y agachadizas
Dit is een familie van tasters: de snaveltip zit vol drukgevoelige zintuiglichaampjes waarmee een prooi diep in nat slik wordt waargenomen zonder dat de vogel hem ziet, en bij veel soorten kan alleen het uiterste deel van de bovensnavel worden opgelicht, zodat een worm onder de grond wordt beetgepakt terwijl de snavel verder gesloten blijft. Doordat snavel- en pootlengte per soort sterk verschillen, foerageren tientallen vogels op hetzelfde wad naast elkaar zonder elkaar te verdringen: de een pikt van het oppervlak, de ander sondeert tot aan de ogen in de modder. Enkele soorten draaien zwemmend in kleine kringen rond en pikken op wat door de opgewekte draaikolk naar boven komt. Het nest is een uitgetrapte kuil met vier eieren, de punten naar binnen; de kuikens lopen en zoeken vrijwel meteen zelf hun voedsel. Boven de broedgebieden wordt hoog in de lucht gebaltst, met een aanhoudende ijle roep of, bij sommige soorten, met een zoemend geluid dat door de in de wind gespreide staartveren wordt voortgebracht.
Strandlopers, ruiters en snippen vergelijken: snavel, poten, vleugelstreep en stuit
Inheemse soorten 36 soorten
Soorten die hier van nature voorkomen: broedvogels, wintergasten en doortrekkers. Ze staan per geslacht, in de volgorde van de lijst.
Wulpen | Numeniinae
4 soorten
Grote, hoogbenige steltlopers met een lange, gelijkmatig naar beneden gebogen snavel — het duidelijkste verschil met de rechte snavel van de grutto's. Die kromme snavel volgt de bocht van een wormgang of een krabbenhol en haalt er prooi uit die voor kortere snavels onbereikbaar is; vrouwtjes hebben een langere snavel dan mannetjes en foerageren daardoor net iets dieper. Het verenkleed blijft het hele jaar gestreept bruin en zandkleurig, zonder het opvallende zomerkleed dat veel andere steltlopers aannemen; wat je in het veld ziet is vooral silhouet, snavellengte en de rug- of stuittekening in de vlucht. Op het broedterrein — hoogveen, heide, vochtig grasland — klimt de vogel in een zwevende baltsvlucht omhoog en laat een langgerekte, borrelende roep horen. Buiten de broedtijd zijn het vogels van slik en kwelder.
Bartramia 1 soort
Numenius 3 soorten
-

Zuidzeewulp
Numenius tahitiensis
Arctische toendra
Natte weide en zeggemoeras
Wad en slik in de getijdenzone
Duinen en zandstranden
-

Amerikaanse regenwulp
Numenius hudsonicus
Wad en slik in de getijdenzone
Kwelders en zoutmoerassen
Estuaria en lagunes
Arctische toendra
Mangrove
-

Amerikaanse wulp
Numenius americanus
Kortgrasprairie en steppe
Wad en slik in de getijdenzone
Weiland en veeteelt
Sagebrush-steppe
Kwelders en zoutmoerassen
Grutto's | Limosinae
3 soorten
Hoge, langgerekte steltlopers met een zeer lange, rechte of licht opgewipte snavel en lange poten die ver achter de staart uit steken in de vlucht. Waar de wulpen hun gebogen snavel in bochtige gangen wringen, boren deze vogels loodrecht en tot aan de ogen in zachte modder, vaak buikdiep in het water wadend. Het verschil met de wulpen zit ook in het kleed: in de zomer kleuren hals en borst warm roodbruin, terwijl de vogels in de winter effen grijsbruin zijn, zodat dezelfde soort er in mei en in november heel anders uitziet. In de vlucht zijn de tekening van vleugel en staart en de manier waarop de poten slepen de beste kenmerken. Ze broeden in vochtig grasland en op toendra, met een luidruchtige, roepende baltsvlucht boven het terrein.
Limosa 3 soorten
-

Rosse Grutto
Limosa lapponica
Arctische toendra
Wad en slik in de getijdenzone
Estuaria en lagunes
Natte weide en zeggemoeras
Kwelders en zoutmoerassen
-

Marmergrutto
Limosa fedoa
Wad en slik in de getijdenzone
Estuaria en lagunes
Kwelders en zoutmoerassen
Kortgrasprairie en steppe
Duinen en zandstranden
-

Rode Grutto
Limosa haemastica
Wad en slik in de getijdenzone
Natte weide en zeggemoeras
Veen en muskeg
Meren en poelen
Akkerland
Strandlopers en steenlopers | Arenariinae
16 soorten
De kleine tot middelgrote steltlopers van slik en vloedlijn: gedrongen, kortbenig en met een snavel die per soort verschilt van kort en recht tot lang en licht gebogen, zodat vogels die naast elkaar foerageren elk een andere laag van het wad afzoeken. Het meeste voedsel wordt lopend gezocht, met snelle naaimachine-achtige prikjes in de natte bodem; de steenloper wringt met zijn korte, wigvormige snavel wier, schelpen en kiezels opzij om te zien wat eronder zit. Ze leven veel meer in groepen dan de snippen: dichte zwermen die als één lichaam draaien en dan afwisselend licht en donker oplichten. In de winter zijn ze onopvallend grijs, in de zomer vaak roodbruin of zwart getekend, en de meeste broeden op de toendra ver in het noorden.
Arenaria 2 soorten
-

Zwarte Steenloper
Arenaria melanocephala
Rotskust in de getijdenzone
Wad en slik in de getijdenzone
Natte weide en zeggemoeras
Haven en industrie
Zeekliffen en rotskusten
-

Steenloper
Arenaria interpres
Rotskust in de getijdenzone
Wad en slik in de getijdenzone
Duinen en zandstranden
Arctische toendra
Haven en industrie
Calidris 14 soorten
-

Kanoet
Calidris canutus
Wad en slik in de getijdenzone
Duinen en zandstranden
Estuaria en lagunes
Arctische toendra
Kwelders en zoutmoerassen
-

Brandingloper
Calidris virgata
Rotskust in de getijdenzone
Wad en slik in de getijdenzone
Alpiene weide
Haven en industrie
Zeekliffen en rotskusten
-

Steltstrandloper
Calidris himantopus
Zoetwatermoeras en riet
Aangelegde wateren
Natte weide en zeggemoeras
Arctische toendra
Estuaria en lagunes
-

Blonde ruiter
Calidris subruficollis
Kortgrasprairie en steppe
Weiland en veeteelt
Akkerland
Arctische toendra
Hooggrasprairie
-

Drieteenstrandloper
Calidris alba
Duinen en zandstranden
Wad en slik in de getijdenzone
Estuaria en lagunes
Arctische toendra
Poolwoestijn en gletsjervoorland
-

Bonte strandloper
Calidris alpina
Wad en slik in de getijdenzone
Estuaria en lagunes
Kwelders en zoutmoerassen
Arctische toendra
Duinen en zandstranden
-

Paarse strandloper
Calidris maritima
Rotskust in de getijdenzone
Zeekliffen en rotskusten
Arctische toendra
Haven en industrie
-

Beringstrandloper
Calidris ptilocnemis
Rotskust in de getijdenzone
Wad en slik in de getijdenzone
Arctische toendra
Estuaria en lagunes
-

Bairds strandloper
Calidris bairdii
Arctische toendra
Kortgrasprairie en steppe
Meren en poelen
Alpiene weide
Natte weide en zeggemoeras
-

Gestreepte strandloper
Calidris melanotos
Natte weide en zeggemoeras
Arctische toendra
Zoetwatermoeras en riet
Weiland en veeteelt
Aangelegde wateren
-

Grijze strandloper
Calidris pusilla
Wad en slik in de getijdenzone
Arctische toendra
Estuaria en lagunes
Aangelegde wateren
Akkerland
-

Alaskastrandloper
Calidris mauri
Wad en slik in de getijdenzone
Estuaria en lagunes
Kwelders en zoutmoerassen
Aangelegde wateren
Arctische toendra
-

Kleinste strandloper
Calidris minutilla
Wad en slik in de getijdenzone
Kwelders en zoutmoerassen
Natte weide en zeggemoeras
Aangelegde wateren
Veen en muskeg
-

Bonapartes strandloper
Calidris fuscicollis
Wad en slik in de getijdenzone
Natte weide en zeggemoeras
Aangelegde wateren
Arctische toendra
Kwelders en zoutmoerassen
Snippen | Scolopacinae
4 soorten
Kortbenige, gedrongen steltlopers met een lange, rechte snavel en een verenkleed van bruin, zwart en okergeel dat precies de tekening van dood blad en oude riethalmen nabootst. De ogen staan hoog en ver naar achteren in de kop, zodat de vogel ook rondom kan kijken terwijl hij met de snavel in de modder staat te sonderen. Anders dan de strandlopers leven ze alleen en verborgen, in moeras, natte bosbodem en veen; ze drukken zich plat en vliegen pas op als je er bijna op stapt, om dan in een schokkerige zigzag tussen de takken te verdwijnen. De balts speelt zich in de schemering af: een lage, dwalende vlucht boven het bos of een duikvlucht waarbij de buitenste staartpennen een blatend geluid maken.
Limnodromus 2 soorten
Scolopax 1 soort
Ruiters en franjepoten | Tringinae
9 soorten
Slanke, hoogbenige steltlopers met een rechte of licht opgewipte, betrekkelijk dunne snavel. Ze staan in ondiep water in plaats van op droogvallend slik en jagen actief: ze waden, pikken van het oppervlak en rennen soms met open snavel achter visjes aan, waar de strandlopers stug staan te sonderen. In de vlucht is de witte stuit of wig op de rug vaak het beste kenmerk, en ze roepen luid en helder bij het opvliegen — meestal alleen of in losse groepjes, niet in dichte zwermen. Ze broeden in moeras, veen en bos, sommige zelfs in een oud nest in een boom. De franjepoten zwemmen: met vliezige zomen aan de tenen tollen ze rond om voedsel omhoog te wervelen, en het vrouwtje is het felst gekleurd terwijl het mannetje broedt.
Actitis 1 soort
Phalaropus 3 soorten
-

Grote Franjepoot
Phalaropus tricolor
Zoetwatermoeras en riet
Meren en poelen
Natte weide en zeggemoeras
Zand- en alkalivlakten
Aangelegde wateren
-

Rosse Franjepoot
Phalaropus fulicarius
Open zee
Arctische toendra
Natte weide en zeggemoeras
Meren en poelen
-

Grauwe Franjepoot
Phalaropus lobatus
Open zee
Arctische toendra
Meren en poelen
Aangelegde wateren
Natte weide en zeggemoeras
Tringa 5 soorten
-

Amerikaanse bosruiter
Tringa solitaria
Oeverzone
Aangelegde wateren
Moerasbos
Veen en muskeg
Rivieren en beken
-

Amerikaanse grijze ruiter
Tringa incana
Rotskust in de getijdenzone
Rivieren en beken
Rots, klif en steenpuin
Arctische toendra
Zeekliffen en rotskusten
-

Kleine Geelpootruiter
Tringa flavipes
Natte weide en zeggemoeras
Aangelegde wateren
Zoetwatermoeras en riet
Wad en slik in de getijdenzone
Veen en muskeg
-

Willet
Tringa semipalmata
Kwelders en zoutmoerassen
Wad en slik in de getijdenzone
Duinen en zandstranden
Meren en poelen
Kortgrasprairie en steppe
-

Grote Geelpootruiter
Tringa melanoleuca
Wad en slik in de getijdenzone
Oeverzone
Veen en muskeg
Estuaria en lagunes
Aangelegde wateren
Dwaalgasten 18 soorten
Verdwaalde vogels uit andere werelddelen of van ver buiten hun gewone gebied.
-

Regenwulp
Numenius phaeopus
Wad en slik in de getijdenzone
Kwelders en zoutmoerassen
Estuaria en lagunes
Duinen en zandstranden
Arctische toendra
-

Siberische wulp
Numenius madagascariensis
Wad en slik in de getijdenzone
Estuaria en lagunes
Kwelders en zoutmoerassen
Natte weide en zeggemoeras
Veen en muskeg
-

Grutto
Limosa limosa
Wad en slik in de getijdenzone
Natte weide en zeggemoeras
Estuaria en lagunes
Kwelders en zoutmoerassen
Weiland en veeteelt
-

Watersnip
Gallinago gallinago
Natte weide en zeggemoeras
Zoetwatermoeras en riet
Arctische toendra
Oeverzone
Veen en muskeg
-

Terekruiter
Xenus cinereus
Wad en slik in de getijdenzone
Estuaria en lagunes
Kwelders en zoutmoerassen
Duinen en zandstranden
Oeverzone
-

Oeverloper
Actitis hypoleucos
Rivieren en beken
Oeverzone
Meren en poelen
Wad en slik in de getijdenzone
Duinen en zandstranden
-

Siberische grijze ruiter
Tringa brevipes
Wad en slik in de getijdenzone
Estuaria en lagunes
Rotskust in de getijdenzone
Arctische toendra
Rivieren en beken
-

Poelruiter
Tringa stagnatilis
Zoetwatermoeras en riet
Aangelegde wateren
Wad en slik in de getijdenzone
Estuaria en lagunes
Natte weide en zeggemoeras
-

Bosruiter
Tringa glareola
Natte weide en zeggemoeras
Veen en muskeg
Meren en poelen
Zoetwatermoeras en riet
Aangelegde wateren
-

Groenpootruiter
Tringa nebularia
Wad en slik in de getijdenzone
Oeverzone
Estuaria en lagunes
Meren en poelen
Natte weide en zeggemoeras
-

Grote Kanoet
Calidris tenuirostris
Wad en slik in de getijdenzone
Estuaria en lagunes
Duinen en zandstranden
Arctische toendra
-

Kemphaan
Calidris pugnax
Natte weide en zeggemoeras
Zoetwatermoeras en riet
Aangelegde wateren
Wad en slik in de getijdenzone
Weiland en veeteelt
-

Siberische strandloper
Calidris acuminata
Natte weide en zeggemoeras
Zoetwatermoeras en riet
Wad en slik in de getijdenzone
Aangelegde wateren
Arctische toendra
-

Krombekstrandloper
Calidris ferruginea
Wad en slik in de getijdenzone
Kwelders en zoutmoerassen
Estuaria en lagunes
Aangelegde wateren
Arctische toendra
-

Roodkeelstrandloper
Calidris ruficollis
Arctische toendra
Wad en slik in de getijdenzone
Estuaria en lagunes
Aangelegde wateren
-

Temmincks strandloper
Calidris temminckii
Natte weide en zeggemoeras
Zoetwatermoeras en riet
Aangelegde wateren
Arctische toendra
Rivieren en beken
-

Taigastrandloper
Calidris subminuta
Natte weide en zeggemoeras
Zoetwatermoeras en riet
Aangelegde wateren
Veen en muskeg
-

Kleine strandloper
Calidris minuta
Wad en slik in de getijdenzone
Estuaria en lagunes
Aangelegde wateren
Arctische toendra
Kwelders en zoutmoerassen








